Nowe zdjęcia satelitarne oraz raporty z terenu potwierdziły dzisiaj całkowitą stratę samolotu wczesnego ostrzegania i dowodzenia E-3G Sentry AWACS należącego do Sił Powietrznych USA. Maszyna została zniszczona w wyniku zaawansowanego ataku irańskich rakiet i dronów na bazę lotniczą Prince Sultan (PSAB). Atak, który miał miejsce we wczesnych godzinach porannych 27 marca 2026 roku, stanowi jedną z najbardziej dotkliwych strat sprzętowych Stanów Zjednoczonych podczas operacji Epic Fury.

Precyzyjne uderzenie w „oczy” USA

Atak obejmował skoordynowaną falę sześciu rakiet balistycznych oraz 29 dronów kamikadze. Choć saudyjska obrona przeciwlotnicza przechwyciła kilka zagrożeń, co najmniej jeden precyzyjny pocisk uderzył w drogę kołowania, na której stacjonował niezwykle cenny E-3G Sentry AWACS.

Dowody wizualne przeanalizowane przez ekspertów OSINT wskazują na katastrofalne uszkodzenia maszyny E-3G Sentry o numerze seryjnym 81-0005, przypisanej do 552. Skrzydła Kontroli Powietrznej. Charakterystyczna, 30-stopowa (ok. 9 metrów) obrotowa kopuła radarowa, będąca sercem systemu dowodzenia, otrzymała bezpośrednie trafienie i spłonęła. Integralność strukturalna płatowca Boeing 707 została naruszona w stopniu uniemożliwiającym naprawę, a sekcja ogonowa została całkowicie oddzielona od kadłuba.

Ofiary i straty poboczne w PSAB

Przedstawiciele Dowództwa Centralnego USA (CENTCOM) potwierdzili, że w ataku rannych zostało 15 żołnierzy, z czego pięciu znajduje się w stanie ciężkim. Ostrzał nie był wymierzony wyłącznie w aktywa rozpoznawcze; celem była również flota tankowców. Przynajmniej jeden KC-135 Stratotanker został zniszczony przez pożar, a trzy inne doznały znacznych uszkodzeń od odłamków, co dodatkowo komplikuje logistykę operacji powietrznych USA i koalicji nad Zatoką Perską.

Skutki strategiczne: Kurcząca się flota

Strata E-3G (szacowana na ponad 300 milionów dolarów za jednostkę) jest według analityków wojskowych szczególnie problematyczna. USAF agresywnie wycofuje swoją starzejącą się flotę AWACS, co przed tym incydentem pozostawiało jedynie 15 sprawnych maszyn na całym świecie.

„E-3G to 'szachista’ pola walki” – powiedziała Heather Penney, ekspertka ds. obronności z Mitchell Institute. „Utrata jednego z tych aktywów to nie tylko utrata samolotu; to stworzenie ogromnej martwej strefy w naszej zdolności do dekonfliktacji przestrzeni powietrznej i śledzenia nadlatujących irańskich zagrożeń w czasie rzeczywistym”.

Wojna asymetryczna i wsparcie wywiadowcze

Chirurgiczna precyzja ataku sugeruje, że Iran mógł wykorzystać zaawansowane zewnętrzne dane wywiadowcze, prawdopodobnie dane satelitarne od regionalnych sojuszników, aby dokładnie zlokalizować miejsca postoju kluczowych maszyn wsparcia. Ta asymetryczna kampania przeciwlotnicza wydaje się mieć na celu rozbicie amerykańskiej warstwy dowodzenia i kontroli bez konieczności angażowania się w bezpośrednie walki powietrzne.

Perspektywy: Nacisk na E-7 Wedgetail

Incydent ten ponownie wywołał w Waszyngtonie gorące debaty na temat powolnego procesu pozyskiwania E-7 Wedgetail, planowanego następcy Sentry. W obliczu bezprecedensowej niestabilności na Bliskim Wschodzie, USAF staje przed karkołomnym zadaniem: utrzymaniem całodobowego nadzoru przy użyciu floty, która właśnie stała się mniejsza o jedną maszynę i znajduje się pod ogromną presją operacyjną.

Według stanu na 30 marca, bezpieczeństwo w bazie lotniczej Prince Sultan pozostaje na najwyższym poziomie alertu, a do regionu podobno kierowane są dodatkowe baterie pocisków Patriot, aby zapobiec kolejnym uderzeniom w pozostałe zasoby.